ASKERI YÜKSEK IDARE MAHKEMESINDE DAVA AÇMA USUL VE YOLLARI

Yazar: Av. Süleyman Can


 Mahkemenin Niteligi: Askeri Yüksek Idare Mahkemesi 4.7.1972 gün ve 1602 Sayili Kanunla kurulmuş, askeri olmayan makamlarca tesisi edilmiş olsa bile, asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden dogan uyuşmazliklarin yargi denetimini yapan ilk ve son derece mahkemesidir.

 Dava Açabilecek Olanlar: Türk Silahli Kuvvetlerinde görevli bulunan veya hizmetten ayrilmiş, subay, askeri memur, astsubay, askeri ögrenci, erbaş ve erler, uzman çavuş ve uzman jandarma çavuşlar ile sivil memurlar dava açabilirler. Askerlik yükümlülügünden dogan davalarda ilgilinin asker kişi olma şart aranmaz.

 Açilabilecek Davalar: Asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari eylem işlemlerden dogan iptal ve tam yargi davalarina bakilir. Suç ve ceza ile ilgili davalara bu mahkemelerde bakilmaz. Iptal davalari idari bir işlemin iptalini, tam yargi davalari ise idare hukuku alaninda ihlal edilmiş bir hakkin yerine getirilmesini veya maruz kalinan  bir zararin tazminini hedef alan davalardir. Tam yargi davalari(tazminat) idari işlem ya da idari eylem kaynakli olabilir.

Dava Açma Şarti: Açilacak iptal davalarinda; idari eylem ve işlemin yetki, sebep, şekil, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykiri olmasi ve davacinin hakkini ihlal etmesi şarttir. Olayda hukuka aykirilik ve menfaat ya da hak ihlali yoksa dava reddedilir.

Dava Açma Usulü: Asker kişilerle ilgili idari eylem ve işlemlere ilişkin davalar, Askeri Yüksek Idare Mahkemesi Başkanligina hitaben yazilmiş dilekçeler ile açilir.

Verilecek Kararlar: Dilekçenin reddi, davanin kabulü(Işlemin iptali) davanin reddi, bir karar verilmesine gerek olmadigi, dosyanin işlemden kaldirilmasi, davanin açilmamiş sayilmasi, davanin ehliyet ya da görev yönünden reddi veya tam yargi(tazminat) davalarda belli bir miktar maddi manevi tazminata hükmedilmesi şeklinde bir kararla sonuçlanir.

Kararlarin Hukuki Sonuçlari: Askeri idari yargi tek derecelidir. Askeri Yüksek Idare Mahkemesi Daireleri ile Daireler Kurulu kararlari kesin olup, kesin hükmün bütün sonuçlarini dogurur. Bu karalar aleyhine ancak yargilamanin iadesi ve kararin düzeltilmesi talebinde bulunulabilir.

 Dava Açma Süresi: Her çeşit işlemlerde yazili bildirim(teblig) tarihinden itibaren kanunlarda ayri süre gösterilmeyen hallerde altmiş gündür.

Yürütmenin Durdurulmasi karari: Açilan davalarda dava konusu işlemin veya kararin iptali ile birlikte yürütmenin durdurulmasi da talep edilebilir. Herhangi bir idari işlemin veya kararin iptali talep olunmadan başka bir deyimle o işlem veya karar dava konusu yapilmadan başli başina o işlem veya kararin yürütmesinin durdurulmasi istenemez. Davanin hakliliginin ilk nazarda anlaşilmasi ve idari işlemin uygulanmasi halinde telafisi güç ve imkânsiz zararlarin ortaya çikmasinin muhtemel bulunmasi hallerinde yürütmenin durdurulmasina karar verilebilir. Yürütmenin durdurulmasi karari verilebilmesi için talep şarttir.

Avukat Süleyman CAN, 1988 yilinda Üsküdar Örnek Lisesinden, 1992 yilinda Kara Harp Okulundan, 2009 yilinda Istanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesinden mezun oldu. 1992-2010 yillari arasinda çeşitli birliklerde görev yapmayi müteakip 2010-2013 yillari arasinda Ankara Merkez K.ligi Adli Işlem Subayligi görevinde hukuk müşavirligi yapti. 2013 yilinda kendi istegiyle emekli olarak avukatlik yapmaya başlamiştir. Çalişma alanlari; askeri hukuk, özel hukuk, ceza hukuku ve icra hukukudur.

umlulugu

Bu Makale Av. Süleyman Can tarafindan yazilmiştir.

ILGILI MAKALELERIMIZ:

Askeri Disiplin Cezalarinda Yargisal Denetim

 

Avukat Süleyman Can / Istanbul Barosu Üyesi

 Ofis no: 02165506775 GSM: 05058115969